ชุมชนบ้านคำปลาหลาย อ.อุบลรัตน์ จ.ขอนแก่น

พิมพ์ PDF

ชุมชนบ้านคำปลาหลาย อ.อุบลรัตน์ จ.ขอนแก่น

ชื่อหมู่บ้าน/ชุมชน บ้านคำปลาหลาย หมู่ที่ ๙
ตำบล
บ้านดง อำเภออุบลรัตน์
จังหวัด ขอนแก่น
ชื่อผู้นำชุมชน นายหนูไทย  วันปรีดา
ประวัติการศึกษา มัธยมศึกษาปีที่ ๖

ชุมชนพึ่งตัวเอง โดยการขุดสระน้ำ กระจายอยู่ตามแปลงเกษตรของสมาชิกทุกครัวเรือน จัดทำแผนชีวิต วางแผนการเพาะปลูกแต่ละครัวเรือน และจัดทำแผนชุมชนสำหรับการจัดสรรที่ดิน และแหล่งน้ำ ดำเนินชีวิตตามหลักเศรษฐกิจพอเพียง เป็นหมู่บ้านมหัศจรรย์ คือ ไม่มีใครเป็นหนี้ ธกส.

c12

ข้อมูลชุมชน

รายละเอียด
สภาพพื้นที่ พื้นที่น้ำแล้ง
สภาพดิน ดินร่วนปนทราย
สภาพแหล่งน้ำ สระน้ำ ๑๑๕ บ่อ (เฉลี่ย ๓ สระต่อ ๑ ครัวเรือน) กว้าง ๒๐ เมตร ยาว ๔๐ เมตร ลึก ๓ เมตร สำหรับการเกษตร และทุกครัวเรือนมีโอ่งน้ำสำหรับกักเก็บน้ำฝนเพื่อการบริโภคตลอดปี
ปริมาณฝนเฉลี่ยต่อปี (ปี ๒๕๕๑) ๑,๕๗๒.๕๒  มม.
จำนวนประชากร ๒๗๕ คน
จำนวนครัวเรือน ๖๔ หลังคาเรือน
ระยะเวลาการตั้งถิ่นฐานของชุมชน ๓๓ ปี
สภาพปัญหาของชุมชน
  • สภาพพื้นที่ของชุมชนอยู่เหนือเขื่อนอุบลรัตน์ จึงไม่ได้รับน้ำจากเขื่อน และน้ำไม่เพียงพอในการทำเกษตรในฤดูแล้ง
  • เป็นพื้นที่ลุ่มๆ ดอนๆ และลาดชัน เนื้อดินเป็นดินทราย การประกอบอาชีพด้านเกษตรกรรมจึงมีปัญหามาก เพราะการซึมสลายของน้ำรวดเร็วมาก หน้าแล้งก็แล้งมาก
  • ป่าธรรมชาติถูกทำลายเนื่องจากการให้สัมปทาน
  • มีพื้นที่ที่ไม่สามารถกักเก็บน้ำได้ (ที่ราบดินทราย)
  • เป็นชุมชนยากจนและอดอยากของอำเภออุบลรัตน์ เป็นหนี้ประมาณ ๒๕,๐๐๐ บาทต่อครัวเรือนต่อปี
  • ขาดปัจจัย ๔  ที่จำเป็นต่อการดำรงชีวิต ได้แก่ อาหาร ที่อยู่อาศัย เครื่องนุ่งห่ม ยารักษาโรค
  • ใช้สารเคมีในการทำเกษตรทำให้เกิดปัญหาทางด้านสุขภาพ และส่งผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อม ตรวจพบสารเคมีตกค้างในร่างกายเป็นจำนวนมาก
การเรียนรู้ และการจัดการตามแนวพระราชดำริ
  • ชาวบ้านจำนวน ๑๐ ครัวเรือนร่วมมือกันแก้ไขปัญหา โดยการรวมตัวกันเพื่อจัดตั้งกลุ่มทำการเกษตรและเลี้ยงสัตว์ มีการทดลองใช้ปุ๋ยอินทรีย์ในนาข้าว
  • ขุดสระน้ำกระจายอยู่ตามพื้นที่ทำเกษตร (ขนาด กว้าง ๒๐ เมตร ยาว ๔๐ เมตร ลึก ๓ เมตร) และบ่อซีเมนต์ ขนาด ๒ x ๔ เมตร ไว้เลี้ยงปลาเพิ่มเติม
  • ทำเกษตรผสมผสาน ปลูกผักสวนครัว ตามแนวเศรษฐกิจพอเพียง
  • ทำปุ๋ยอินทรีย์ เกิดกลุ่มโคอินทรีย์ ปัจจุบันมีแม่โค ๑๐๖ ตัว
  • ดูแลป่าต้นน้ำบนภูเขา ปลูกต้นไม้เพิ่มขึ้นทุกปี
  • ปลูกจิตสำนึกในการใช้น้ำอย่างมีคุณค่าจากรุ่นสู่รุ่น
  • การวางแผนการใช้น้ำ เพื่อให้มีน้ำใช้ตลอดฤดูกาล
  • นำน้ำที่ใช้แล้วกลับมาใช้ใหม่
  • แก้ไขปัญหามลพิษของน้ำ โดยการบำบัดน้ำเสียให้เป็นน้ำที่มีคุณภาพด้วยวิธีชีวภาพโดยการเทน้ำหมักชีวภาพลงสระน้ำแล้วใช้จุลินทรีย์เป็นตัวย่อย และเติมจุลินทรีย์ที่มีประโยชน์ให้แหล่งน้ำ
ผลสำเร็จ/การเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้น
  • แผนชีวิต  ประกอบด้วย แผนการเพาะปลูก ๑ ปี และ ๓ ปี
  • การจัดสรรพื้นที่ในชุมชน บริเวณใดใช้เพาปลูก และใช้ขุดสระน้ำ
  • การจัดสรรน้ำ มีระบบประปาภูเขา และใช้น้ำอย่างประหยัด เช่น ใช้วิธีน้ำหยดจากขวดในการรดน้ำต้นไม้ น้ำจากการใช้ในครัวเรือน มารดน้ำต้นไม้ ผักสวนครัว
  • ชุมชนมีความพอดี พอประมาณ มีกองทุนของชุมชน ไม่มีใครเป็นหนี้ ธกส.
  • เกิดศูนย์การเรียนรู้บ้านคำปลาหลาย เกิดเป็นกระบวนการเรียนรู้ตลอดชีวิต เช่น ศูนย์เรียนรู้ชุมชนบ้านพ่อถาวร สรรสมบัติ ไร่นาสวนผสมของนายมาร์ติน วีเลอร์ ศูนย์การเรียนรู้ชุมชนประจำหมู่บ้าน
  • การรวมกลุ่มอาชีพ และการพัฒนาการเรียนรู้ของชาวบ้านเพื่อพัฒนาอาชีพ
  • เผยแพร่การเรียนรู้เกี่ยวกับการใช้ชีวิตแบบพอเพียงจากการปฏิบัติจริงสู่ชุมชนอื่นๆ และกลุ่มผู้สนใจทั้งชาวไทยและชาวต่างประเทศ
  • ได้รับประกาศเป็นชุมชนดีเด่นทั้งในระดับประเทศ และระดับจังหวัด ดังนี้
    -สุดยอดแหล่งเรียนรู้ (กระทรวงศึกษาธิการ)
    -หมู่บ้านกิจกรรมพัฒนาชุมชนดีเด่น (กรมการพัฒนาชุมชน กระทรวงมหาดไทย)
    -หมู่บ้านพัฒนาคุณภาพชีวิตผ่านเกณฑ์ความจำเป็นพื้นฐาน ๓๒ ตัวชี้วัด (กรมประชาสงเคราะห์)
    -กลุ่มบริหารและจัดการกลุ่มดีเด่น - โครงการอนุรักษ์โค-กระบือ บ้านคำปลาหลาย
  • เกิดกิจกรรม ทำให้ชาวบ้านสามัคคีปรองดองกันมากขึ้น
เครือข่าย/หน่วยงานสนับสนุน และแหล่งที่มาของงบประมาณสนับสนุน
(ชุมชน, หน่วยงานภาครัฐ, หน่วยงานภาคเอกชน)
  • กศน.
  • อบต. บ้านดง
  • กรมส่งเสริมการเกษตร
  • พัฒนาชุมชน

c12

กำลังอยู่ที่หน้า : Home